Làm vườn là nghề truyền thống lâu đời của người dân Tiên Phước, mỗi hộ có 2-3 sào, hộ nhiều thì 5-10 sào hội đủ các loại cây trồng quý như Quế, Tiêu, Lòn bon, Thanh trà, Măng cụt, Dó bầu, Chuối, Cau…. Chỉ với chừng đó diện tích đất vườn nhà, nhiều xã các hộ dân đã có thu hoạch chiếm 40-50% tổng số thu hoạch hàng năm của hộ, chưa kể có thể thu hoạch sản phẩm sử dụng cho bữa ăn hàng ngày không cần phải mua ngoài chợ, tiết kiệm được tiền và thời gian đi chợ. Rất đáng tiếc là hiện nay số hộ biết sử dụng đất quanh nhà để làm vườn thâm canh, cho thu hoạch cao chưa nhiều.
Vì vậy, cải tạo loại “vườn tạp” này thành vườn thâm canh, có quy hoạch, thiết kế, làm đúng kỹ thuật, trồng những cây trồng thích hợp, có giá trị dinh dưỡng và giá trị kinh tế cao là một trong những phương hướng quan trọng phát triển sản xuất, tăng thu nhập cho gia đình nông dân hiện nay.
Đặc biệt, trong những năm gần đây, với nhiều cơ chế chính sách ưu đãi của Trung ương, Tỉnh và huyện đã tạo điều kiện cho kinh tế vườn phát triển và trở thành ngành sản xuất quan trọng trong nền kinh tế nông nghiệp, quyết định rất lớn đến thu nhập và đời sống của nhân dân.
Xác định kinh tế vườn là một thế mạnh, là “đòn bẩy” để phát triển kinh tế, huyện Tiên Phước đã xây dựng quy hoạch theo từng vùng, chuyên canh, chuyên sâu và quy mô sản xuất lớn, lấy hiệu quả kinh tế làm mục tiêu.
Với tổng diện tích vườn nhà của huyện là 3.414 ha, hiện nay có trên 80% diện tích đã được cải tạo đang phát huy hiệu quả. Điều kiện thời tiết, khí hậu, đất đai phù hợp, thuận lợi với nhiều loại cây ăn quả.
Các cây trồng truyền thống của địa phương bước đầu đã được quy hoạch phát triển theo hướng trồng tập trung như:
- Vùng sản xuất Thanh trà: Xã Tiên Hiệp, Tiên Ngọc;
- Vùng sản xuất Lòn bon: Tiên Châu, Tiên Cảnh, Tiên Mỹ;
- Vùng sản xuất Tiêu: Tiên Mỹ, Tiên Phong, Tiên Thọ, Tiên Sơn;
Không chỉ phát triển theo quy mô hộ gia đình mà nhiều nông dân đã dám nghĩ dám làm, tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi và vận động nguồn lực từ gia đình để tập trung đầu tư lớn hơn vào kinh tế vườn hộ. Nhờ tiếp cận được các tiến bộ khoa học kỹ thuật từ các lớp tập huấn của các ban, ngành tổ chức cùng với sự tích lũy được kinh nghiệm từ thực tế, nên các mô hình kinh tế vườn hộ ngày càng phát triển. Vì vậy mà đời sống của người dân ngày càng được nâng cao, phong trào nông dân sản xuất giỏi ngày càng phát triển.
Phát triển kinh tế vườn hộ theo hướng chuyên canh là hướng đi đúng đắn, đem lại giá trị kinh tế cao hơn so với cách làm truyền thống của người dân, đồng thời tận dụng được đất đai, lao động nhàn rỗi, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người lao động góp phần vào công cuộc xóa đói giảm nghèo và xây dựng nông thôn mới ở địa phương.
Phát triển kinh tế vườn là hướng đi lâu dài bền vững, hiệu quả đối với vùng đất Tiên Phước, tạo điểm nhấn và giá trị đặc trưng cho phát triển du lịch sinh thái nông thôn vườn hộ, tạo động lực thúc đẩy các ngành khác phát triển theo như công nghiệp chế biến, thương mại, dịch vụ và du lịch sinh thái làng quê./.