Kỹ thuật trồng rừng sản xuất gỗ xẻ bao gồm có các bước sau: Xử lý thực bì, xác định mật độ trồng phù hợp để tiến hành các bước đào hố, bón phân, lấp hố, trồng cây, chăm sóc, nuôi dưỡng và quản lý bảo vệ rừng trồng;
1. Xử lý thực bì
Hiện nay thực hiện quy trình trồng rừng bền vững theo tiêu chuẩn quốc tế FSC được quy định không thực hiện xử lý thực bì theo phương thức phát đốt mà chỉ thực hiện phát sau đó dọn theo băng để cải thiện tăng độ phì cho đất, giảm hiện tượng xói mòn bề mặt đất, thời vụ xử lý thực bì lúc này được lùi lại vào thời điểm cuối tháng 8;
Với những diện tích rừng khai thác để trồng lại mới thì cũng phát dọn, tuyệt đối không phát đốt;
2. Xác định mật độ trồng phù hợp để tiến hành các bước chuẩn bị đất trồng cây
Với mật độ trồng rừng sản xuất gỗ nhỏ và gỗ lớn phổ biến hiện nay, chúng ta xác định trồng với các loại mật độ khuyến cáo như sau:
*/ Mật độ: 2.000 cây/ ha: Cự ly bố trí cây trồng: Hàng cách hàng 2,5m. Cây cách cây 2m;
*/ Mật độ: 1.650 cây/ ha: Cự ly bố trí cây trồng: Hàng cách hàng 3m. Cây cách cây 2m;
*/ Mật độ 1.330 cây/ha: Cự ly bố trí cây trồng: Hàng cách hàng 3m. Cây cách cây 2,5m;
3. Đào hố trồng, bón phân, lấp hố
- Có thể áp dụng biện pháp cơ giới dùng máy múc hố trồng cây hoặc tiến hành đào hố bằng thủ công;
+ Kích thước hố đào: 30 x 30 x 30cm hoặc 40 x 40 x 40cm, tùy theo nhóm đất;
- Hố trồng cây phải được đào vào tháng 9 khi có những trận mưa đất đã thấm mềm và hố đào phải trước thời điểm trồng cây 20 - 25 ngày. Lấp hố, bón phân trước khi trồng 7 - 10 ngày;
+ Liều lượng phân bón: 0,2 kg phân NPK/ hố hoặc 0,2 - 0,3 kg phân vi sinh hữu cơ/ hố;
+ Khi bón phân phải tiến hành trộn đão đều trong hố để cải thiện tốt độ phì cho đất để khi cây còn nhỏ bộ rễ được phát triển đều tạo được độ chắc khỏe của cây sinh trưởng phát triển về sau;
4. Chuẩn bị giống trồng rừng
Với Keo lai là dòng lai F1 giữa Keo lá tràm và Keo tai tượng, nên giống đưa vào trồng rừng phải là loại được tạo bằng phương pháp nhân giống vô tính giâm hom hoặc nuôi cây mô;
Giống phải được lấy tại các vườn ươm được quản lý và cấp phép của cơ quan quản lý giống trên địa bàn tỉnh (Sở Nông nghiệp & PTNT). Vì hiện nay loại cây giống này được cung cấp tràn lan trên thị trường, không có kiểm soát, nếu bà con mình thấy giá rẽ, đưa vào trồng rừng sẻ không đảm bảo vì nó liên quan đến thời gian dài nhiều năm nên ảnh hưởng đến chất lượng rừng trồng về sau, mọi hậu quả người dân phải gánh chịu;
Tiêu chuẩn cây giống: Chiều cao thân cây 25 - 30 cm, đường kính cổ rễ 0,25 - 0,3 cm. Tuổi xuất vườn cây phải đạt từ 3 - 4 tháng tuổi. Cây con không bị sâu bệnh, không cụt ngọn. Được đão bầu trước khi xuất cây đi trồng rừng;
5. Trồng cây
- Chọn thời điểm phù hợp để trồng cây mới đạt kết quả tốt, đây là bước quan trọng nhất trong trồng rừng. Chọn thời điểm trời râm mát hoặc có nắng nhẹ hoặc mưa phùn là phù hợp;
- Cách trồng cây: Cây khi đưa trồng phải còn nguyên bầu không bị vở, hệ rễ không bị tổn thương, phải xé bỏ túi bầu khi trồng cây;
Dùng cuốc lưỡi nhỏ hoặc bay moi một lỗ nhỏ giữa hố (lớn hơn kích thước bầu cây), bỏ ngay ngắn cây vào giữa hố (cây đặt dạng thẳng đứng) lấp đất lại, dùng tay ém chặt đất xung quanh gốc và lấp đất ngang miệng hố;
*/ Sau khi trồng, tiến hành các bước theo dõi, trồng dặm và chăm sóc, quản lý bảo vệ rừng: rừng sau khi trồng phải được tiến hành chăm sóc 3 năm liên tiếp với các bước phát thực bì, làm cỏ, xới đất, vun gốc kết hợp bón phân, chặt tỉa cành nhánh, quản lý bảo vệ và phòng chống cháy rừng...;
- Trong thực hiện các bước chăm sóc thì cần lưu ý nhất là kỹ thuật tỉa cành nâng cao chất lượng gỗ. Tỉa cành có tác dụng nâng cao chất lượng gỗ, gỗ sẻ có ít mắt, giá trị sử dụng sẻ được nâng cao khi đưa vào làm gỗ xẻ; tỉa cành còn có tác dụng tập trung dinh dưỡng nuôi thân vì vậy sinh khối của gỗ sẻ nâng lên khi áp dụng tốt các biện pháp tỉa cành;
Với những cành nhỏ khi tỉa cành có thể sử dụng rựa sắc, kéo cắt cành cắt sát vào thân chính không tạo vết dập, vết xước;
Với những cành lớn có đường kính gần bằng thân chính hoặc những cành có đường kính ≥ 3cm phải tiến hành 2 bước: bước 1 tiến hành cắt đầu cành (chiều dài 50% cành) để hảm lại không cho cành phát triển đường kính, để một thời gian khi thân chính phát triển to mới tiến hành bước thứ 2 là dùng cưa cưa sát vào thân chính để loại bỏ cành;
*/ Công tác tỉa cành lưu ý: Không tỉa quá 50% tán cây nhằm giúp cây có đủ khả năng quang hợp; không tỉa cành vào mùa mưa, vì các vết cắt sẻ dễ bị nấm bệnh xâm nhập;
Những cây phát triển nhiều ngọn cũng nên loại bỏ bớt chỉ để lại một ngọn chính, vì các điểm này thường bị hiện tượng tước thân, gãy đổ khi có gió lớn;
Những cây phát triển nhiều thân, chúng ta cũng phải lựa chọn tỉa bớt chỉ chừa lại 1 thân chính tốt nhất giúp cây phát triển;
- Tỉa thưa
Kinh doanh gỗ xẻ phải chú trọng công tác tỉa thưa rừng, năm thứ 4 bắt đầu tỉa thưa, để lại mật độ hợp lý trong khoảng 600 - 800 cây/ha giúp cây có đủ điều kiện để phát triển đường kính đáp ứng tiêu chuẩn gỗ xẻ. Mục đích gia tăng chất lượng lâm phần và giúp cây sinh trưởng đường kính, tạo ra các sản phẩm gỗ có chất lượng đáp ứng được nhu cầu thị trường; mở tán tạo điều kiện thuận lợi cho cây sinh trưởng và phát triển tốt, vệ sinh rừng, giảm nguy cơ sâu bệnh, cháy rừng;
Sau khi tỉa thưa, lấy toàn bộ sản phẩm tỉa thưa ra khỏi rừng, cành nhánh và lá để lại trong rừng để chống xói mòn và hoàn trả các chất dinh dưỡng cho đất;
- Kỹ thuật tỉa thưa thưa: Lựa chọn các cây đang bị cạnh tranh, lấn át, cây bị sâu bệnh, cây sinh trưởng kém, cong queo tiến hành loại bỏ, nhưng phải chú ý để lại sự phân bố cây đồng đều, tránh loại bỏ nhiều cây tại một vị trí. Xác định hướng đổ sao cho không làm hư hại hoặc chỉ hư hại rất ít đến những cây đã chọn giữ lại. Cắt sát gốc, chiều cao gốc chặt không quá 1/2 đường kính gốc cây. Sau khi tỉa thưa, băm nhỏ cành nhánh và dồn thành hàng trong rừng trồng để hạn chế rủi ro gây cháy;
Sản phẩm gỗ tỉa thưa có thể bán dưới với mục đích gỗ dăm chúng ta đã có thể thu lại kinh phí đầu tư ban đầu;
- Tuổi rừng khai thác: Rừng khi đạt từ 10 năm tuổi là có thể khai thác gỗ xẻ, giá gỗ xẻ hiện nay cao hơn gỗ dăm 1,5 - 2 lần. Với giá thị trường hiện nay có thể thu về trên 160 triệu đồng mỗi ha./.